آشنایی با علیرضا اعرافی برگزیده جایزه بین المللی همایش علوم انسانی اسلامی
آیت الله علیرضا اعرافی در سال ۱۳۳۸ در شهر میبد واقع در استان یزد دنیا آمد. پدرش آیت الله محمد ابراهیم اعرافی از علمای مشهور آن دیار و از دوستان نزدیک امام خمینی(ره) بود که نقش بسزایی در بیداری مردم میبد
آیت الله علیرضا اعرافی در سال ۱۳۳۸ در شهر میبد واقع در استان یزد دنیا آمد. پدرش آیت الله محمد ابراهیم اعرافی از علمای مشهور آن دیار و از دوستان نزدیک امام خمینی(ره) بود که نقش بسزایی در بیداری مردم میبد و یزد ایفا کرد. آن عالم وارسته سالها قبل از انقلاب اسلامی نماز جمعه بر پا میکرد و خود، با سلاح در آن خطبه میخواند. مادر استاد اعرافی نیز از زنان پاکدامن و مؤمن روزگار بود و از فرزندان آیت الله شیخ کاظم افضلی اردکانی(ره) به شمار میآمد.
دوران تحصیل
استاد اعرافی تحصیلات کلاسیک خود را در دیار خود آغاز کرد. او پس از خواندن مقداری از دروس ادبیات، در سال ۱۳۴۹ به قم آمد و همان جا تحصیلات دوره ابتدایی خود را تکمیل کرد و همزمان دروس حوزه خود را آغاز نمود، و به سرعت دروس دوره مقدمات و سطح را به پایان رسانید؛ به گونهای که در سال ۱۳۵۶ به درس خارج بزرگان قم راه یافت.
او در طی این سالها از شرکت در دروس فلسفی نیز باز نماند و آن دروس را نیز به حد کمال فرا گرفت و نیز در درس اخلاق استادان خود حضور جدی داشت. او در ضمن تحصیل دروس حوزوی زبانهای عربی و انگلیسی را فراگرفت و از مطالعات در رشتههای ریاضی و فلسفه غرب نیز باز نماند و بسیاری از کتب را که در آن روزگار در حوزه متداول نبود، فرا گرفت و در دوره تعلیم و تربیت دفتر همکاری حوزه و دانشگاه (پژوهشگاه حوزه و دانشگاه) شرکت کرد و در تعطیلات به مباحثه تفسیر المیزان و شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید پرداخت.
فعالیتهای علمی و فرهنگی
آیت الله اعرافی، در سالهای عمر خود فعالیتهای بسیاری را در زمینه علم و فرهنگ به انجام رسانده است. او بسیاری از کتب دوره سطح را بارها تدریس کرده و سالها به تدریس اسفار اربعه و خارج فقه قضا و تربیت (فقه التربیة) اشتغال داشته است. ویژگی تدریس او نوآوری و تطبیق مباحث موجود در کتب قدما با مبانی امروزین علوم است. او کتابهای بسیاری در زمینه علوم تربیتی به چاپ رسانده است که از جمله آنان میتوان به کتاب «فلسفه تعلیم و تربیت» اشاره کرد.
خلاصه نظریه تعلیم و تربیت استاد اعرافی که منجر به دریافت این جایزه شد به این صورت است: فقه تربیتی ایده حضور فقه در مسائل تربیتی به عنوان دانش تجوید معارف اسلامی است. حضور دانش فقه در عرصه تعلیم و تربیت و آموزش و پرورش به این معناست که حوزههای تعلیم و تربیت مسلمانان بر اساس دستاوردهای پژوهشی متخصصان علوم تربیتی به یک سری بایدها و نبایدهایی منجر میشود، این دانش الگوهایی را ارایه میدهد تا مربیان و والدین اقدامات تربیتیشان را بر اساس آن ساماندهی کنند. تأکید ایده فقه تربیتی بر آن است که این بایدها و نبایدها تا حد امکان از منابع اسلامی و شرعی استناد شده باشند. به عبارت دیگر فقه تربیتی نظریه جدید در عرصه اسلامیسازی تعلیم و تربیت است.
استاد اعرافی از ابتدای انقلاب اسلامی تاکنون در مسؤلیتهای مهمی ایفای نقش کرده است. برخی از مسئولیتهای او در عرصه علم و فرهنگ در پیش و هم اکنون به شرح زیر است:
۱ـ ریاست مرکز جهانی علوم اسلامی و عضویت در هیئت امنای آن
۲ـ عضویت در شورای فرهنگی ـ اجتماعی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
۳ـ عضویت در شورای فرهنگ عمومی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی
۴ـ ریاست پژوهشکاه حوزه و دانشگاه
۵ـ مدیریت گروه علوم تربیتی مؤسسه امام خمینی(ره)
۶ـ عضویت در هیئت امنای مؤسسه بین المللی هدی
۷ـ معاونت پژوهشی حوزه علمیه قم
۸ ـ ریاست هیئت امنای دانشکده علوم قرآنی میبد
۹ـ عضویت در کنگره دین پژوهان کشور
۱۰ـ مدیرمسؤل فصلنامههای «حوزه و دانشگاه»، «جستار اقتصادی» و «تربیت اسلامی»
۱۱ـ عضویت در هیئت امنای دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم
۱۲ـ عضویت در شورای پژوهشهای علمی کشور
۱۳ـ عضویت در هیئت امنای مرکز جهانی و سازمان مدارس خارج از کشور
۱۴- رئیس جامعة المصطفی(ص) العالمیة
فعالیتهای سیاسی
استاد اعرافی در سالهای عمر خود تا به امروز در عرصه سیاست فعالیتهای بسیاری را به منصه ظهور نهاده است. او که فرزند پدری عالم و مجاهد بود همواره با نهضت امام(ره) همراه بود و در بسیاری از سمتهایی که پیشتر ذکر آنها گذشت، فعالیتهای سیاسی نیز داشته و به تحقق آرمانهای انقلاب کمک شایانی نموده است. او در سال ۱۳۷۱ با حکم مقام معظم رهبری به امامت جمعة شهر میبد برگزیده شد. استاد اعرافی در سالهای دفاع مقدس، بارها در جبههها حضور یافت و مشوق رزمندگان اسلام بود او هم اکنون از اعضای جامعه مدرسین حوزه علمیه قم است و به تدریس اشتغال دارد.
